Το ελληνικό οικοσύστημα επιστήμης και έρευνας βιώνει μια φάση σημαντικού μεταμόρφωσης, εκεί που η ακαδημαϊκή υπεροχή συμβαδίζει με την τεχνολογική πρωτοπορία και την εξωστρέφεια speleologicalsociety.gr. Ξεκινώντας από τα ερευνητικά κέντρα της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης έως τις νεοφυείς startups που ξεπηδούν σε όλη τη χώρα, η Ελλάδα δημιουργεί γνώσεις με παγκόσμια απήχηση. Εδώ θα βρείτε τα πιο νέα γεγονότα, σταδιακές οδηγούς και ειδικές υποδείξεις για επιστήμονες, φοιτητές, επιχειρηματίες και κάθε ενδιαφερόμενο ενημερώνεται τι συμβαίνει στον κόσμο της επιστήμης και της έρευνας στην Ελλάδα.

Πώς να Αναζητήσετε Χρηματοδότηση για Έρευνα: Χρήσιμος Οδηγός

Η εξεύρεση οικονομικών πόρων είναι το βάση για κάθε ερευνητική δραστηριότητα στην Ελλάδα. Τα χρηματοδοτικά εργαλεία διακρίνονται σε τρεις μεγάλες κατηγορίες: τα εθνικά προγράμματα που διαχειρίζονται το ΕΛΙΔΕΚ και η Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας, οι ευρωπαϊκοί μηχανισμοί όπως το Horizon Europe και τα ιδιωτικά κεφάλαια από επιχειρηματικά κεφάλαια ή εταιρικές συνεγασίες. Η ανάδειξη της κατάλληλης πηγής βασίζεται από το στάδιο ωριμότητας του έργου, τον τομέα της έρευνας και το αν ο φορέας είναι ακαδημαϊκό ίδρυμα, Μικρομεσαία επιχείρηση ή μεμονωμένος ερευνητής.

Εθνικές Πηγές Χρηματοδότησης

Το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ) είναι ο βασικός εθνικός φορέας χρηματοδότησης της βασικής έρευνας. Μέσω των τακτικών προκηρύξεων για ερευνητικά έργα, διδακτορικές υποτροφίες και ενίσχυση μεταδιδακτόρων, κατανέμει σημαντινά κονδύλια στην επιστημονική κοινότητα. Οι δράσεις του ΕΣΠΑ, από την άλλη πλευρά, εξυπηρετούν πιο στοχευμένες ανάγκες, όπως η αναβάθμιση υποδομών, η δημιουργία θυρίδων καινοτομίας στις περιφέρειες και η δικτύωση ερευνητικών φορέων με επιχειρήσεις. Οι προκηρύξεις ανακοινώνονται τακτικά στη Διαύγεια και στις ιστοσελίδες των διαχειριστικών αρχών.

Ευρωπαϊκά και Διεθνή Προγράμματα

Το Horizon Europe παραμένει το μεγαλύτερο πολυετές σχέδιο χρηματοδότησης έρευνας στον κόσμο, με προϋπολογισμό που ξεπερνά τα 95 δισεκατομμύρια ευρώ. Οι ελληνικοί φορείς έχουν αξιόλογη παρουσία, ιδιαίτερα στους πυλώνες «Επιστημονική Αριστεία» και «Παγκόσμιες Προκλήσεις». Για επιτυχή συμμετοχή, οι ερευνητές πρέπει να ξεκινούν με έγκαιρη αναζήτηση εταίρων μέσω του δικτύου Enterprise Europe Network Hellas και να αξιοποιούν τις υπηρεσίες υποστήριξης που προσφέρει το ΕΚΤ. Οι ερευνητικές υποτροφίες Marie Skłodowska-Curie αποτελούν εξίσου ελκυστική επιλογή για κινητικότητα και επανένταξη Ελλήνων επιστημόνων που εργάζονται στο εξωτερικό.

Ιδιωτικού τομέα Χρηματοδότηση και Επιχειρηματικά Κεφάλαια

Για ερευνητικά αποτελέσματα που βρίσκονται κοντά στην αγορά, τα επενδυτικά σχήματα επιχειρηματικών συμμετοχών (venture capital) που δραστηριοποιούνται στην Ελλάδα, όπως το Uni.Fund και το Metavallon, έχουν αυξήσει τις τοποθετήσεις σε τεχνοβλαστούς. Επιπλέον, μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις στηρίζουν την ανοικτή καινοτομία μέσω προγραμμάτων εταιρικής χορηγίας, όπως ο διαγωνισμός «Ιnnovation in Action» της εταιρείας ΤΙΤΑΝ, που χρηματοδοτεί πιλοτικές εφαρμογές βιομηχανικής έρευνας. Οι ερευνητικές ομάδες πρέπει να διαθέτουν σαφές επιχειρηματικό μοντέλο και απόδειξη της αρχικής ιδέας για να αποσπάσουν τέτοιου είδους χρηματοδότηση.

Για να μεγιστοποιήσετε τις πιθανότητες επιτυχίας σε οποιαδήποτε πηγή χρηματοδότησης, ακολουθούν μερικά πρακτικά βήματα:

  • Φτιάξτε έναν λεπτομερή φάκελο με το ακαδημαϊκό βιογραφικό, τις εργασίες και τα κύρια αποτελέσματα της ομάδας.
  • Ελέγξτε τις ιστοσελίδες της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Καινοτομίας και του ΕΛΙΔΕΚ για προσεχείς ανακοινώσεις.
  • Συμμετάσχετε σε ενημερωτικού χαρακτήρα ημερίδες και σεμινάρια γραφής προτάσεων χρηματοδότησης που πραγματοποιούν το ΕΚΤ και τα γραφεία σύνδεσης των πανεπιστημίων.
  • Ψάξτε ξένους εταίρους τουλάχιστον τρεις μήνες πριν από την καταληκτική ημερομηνία μιας μεγάλης κλίμακας προκήρυξης του Horizon Europe.
  • Εκπονήστε ένα κατανοητό πλάνο διαχείρισης στοιχείων και δικαιωμάτων πνευματικής ιδιοκτησίας από τα πρώτα βήματα της πρότασης.

Επιστημονικές Ειδήσεις και Ανακαλύψεις που Καθορίζουν το Μέλλον

Οι τελευταίες εβδομάδες έφεραν ουσιαστικές επιστημονικές επιτυχίες με ελληνική υπογραφή. Ερευνητικές ομάδες του Εθνικού Μετσόβιου Πολυτεχνείου ανέπτυξαν ένα νέο βιοαποδομήσιμο υλικό συσκευασίας από υπολείμματα ελαιοτριβείων, ελαχιστοποιώντας δραστικά τη χρήση πλαστικών μίας χρήσης. Την ίδια στιγμή, στο Ίδρυμα Ιατροβιολογικών Ερευνών της Ακαδημίας Αθηνών, επιστήμονες πέτυχαν πρόοδο στην ανάπτυξη εξατομικευμένων ανοσοθεραπειών για τον καρκίνο του παγκρέατος, χρησιμοποιώντας τεχνολογία CRISPR για την τροποποίηση ανοσοκυττάρων. Αυτές οι ανακαλύψεις δεν είναι μεμονωμένα γεγονότα, αλλά μέρος μιας ευρύτερης τάσης προώθησης της εφαρμοσμένης έρευνας στη χώρα.

Στον τομέα του διαστήματος, η ελληνική συμμετοχή μέσω του Ελληνικού Διαστημικού Οργανισμού αποκτά συνεχώς έδαφος. Πρόσφατα, μια κοινοπραξία ελληνικών εταιρειών και πανεπιστημίων επωμίστηκε την ανάπτυξη ενός καινοτόμου συστήματος θερμικής προστασίας για δορυφόρους, στο πλαίσιο ευρωπαϊκού προγράμματος. Εντωμεταξύ, η εγκατάσταση του πρώτου ιδιωτικού κέντρου ψηφιακής καινοτομίας στην Πάτρα, εστιασμένου σε τεχνολογίες blockchain για εφοδιαστικές αλυσίδες, δείχνει πώς η έρευνα στην πληροφορική αποκτά άμεση βιομηχανική εφαρμογή. Οι ειδήσεις από το μέτωπο της κλιματικής αλλαγής —όπου ερευνητές του ΕΛΚΕΘΕ παρακολουθούν την οξίνιση των ελληνικών θαλασσών με νέα αυτόνομα οχήματα— επικυρώνουν τη ζωτική σημασία της περιβαλλοντικής επιστήμης.

Σε θεσμικό επίπεδο, η ανακοίνωση της δημιουργίας του Ελληνικού Ινστιτούτου Τεχνητής Νοημοσύνης, με έδρα τη Θεσσαλονίκη, στοχεύει να γίνει σημείο αναφοράς για τη βασική και εφαρμοσμένη έρευνα στην τεχνητή νοημοσύνη. Το ινστιτούτο αναμένεται να προσελκύσει Έλληνες ερευνητές της διασποράς και να εφαρμόσει λύσεις στην υγεία, τη γεωργία και τη δημόσια διοίκηση. Από την άλλη, το Εθνικό Δίκτυο Ιατρικής Ακριβείας συνεχίζει τη συλλογή γονιδιωματικών δεδομένων, θέτοντας τις βάσεις για μια νέα εποχή στην πρόληψη και θεραπεία ασθενειών με βάση τα γενετικά προφίλ του ελληνικού πληθυσμού. Αυτές οι ειδήσεις αναδεικνύουν τον δυναμισμό που χαρακτηρίζει σήμερα την ελληνική επιστήμη.

Νεωτερισμός και Μεταβίβαση Τεχνολογίας: Από την Έρευνα στην Αγορά

Φορείς και Δομές Υποστήριξης

Η μετάπλαση της επιστημονικής γνώσης σε εμπορική και κοινωνική αξία είναι βασικό ζητούμενο για το ελληνικό σύστημα. Τα τελευταία χρόνια, οι Θυρίδες Υποστήριξης Καινοτομίας των πανεπιστημίων και των ερευνητικών κέντρων έχουν γίνει σημεία διασύνδεσης, εξασφαλίζοντας νομική υποστήριξη για διπλώματα ευρεσιτεχνίας, υπηρεσίες κατάρτισης και πρόσβαση σε δίκτυα επενδυτών. Η πλατφόρμα Elevate Greece απαριθμεί πλέον πάνω από ογδόντα πιστοποιημένες νεοφυείς επιχειρήσεις που προέρχονται από ερευνητικά εργαστήρια, καλύπτοντας τομείς όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η αγροτεχνολογία και η βιοϊατρική.

Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι οι εταιρείες-τεχνοβλαστοί που προέκυψαν από το Ινστιτούτο Τεχνολογίας και Έρευνας (ΙΤΕ) στην Κρήτη. Πολλές απ’ αυτές δραστηριοποιούνται στη φωτονική και στα προηγμένα υλικά, κατέχοντας ήδη προσελκύσει ξένα κεφάλαια. Οι χώροι συνεργασίας (co-working spaces) που φιλοξενούν ερευνητικές ομάδες δίπλα σε επιχειρήσεις, όπως το Επιστημονικό και Τεχνολογικό Πάρκο Κρήτης, ενισχύουν την ανταλλαγή τεχνογνωσίας και δημιουργούν συνθήκες ώστε να γεννηθούν λύσεις σε πραγματικά προβλήματα.

Εμπόδια και Πρακτικές Συμβουλές

Ένα απ’ τα συχνότερα εμπόδια που συναντούν οι ερευνητές στην Ελλάδα είναι η ελλιπής κουλτούρα επιχειρηματικότητας εντός των ακαδημαϊκών ιδρυμάτων. Πολλοί νέοι επιστήμονες δε γνωρίζουν πώς να συντάξουν ένα επιχειρηματικό πλάνο ή πώς να προστατέψουν την πνευματική ιδιοκτησία. Γι’ αυτό, γίνονται όλο και πιο δημοφιλή τα προγράμματα mentoring, όπως οι δράσεις του προγράμματος «Γέφυρες Γνώσης και Συνεργασίας» που υλοποιεί το ΕΚΤ, οι οποίες φέρνουν σε επαφή ερευνητές με έμπειρους μέντορες από την αγορά. Η συμμετοχή σε εθνικούς διαγωνισμούς καινοτομίας, όπως ο Φοιτητικός Διαγωνισμός Καινοτομίας του ΕΜΠ, βοηθά επίσης τις ομάδες να δοκιμάσουν τις ιδέες τους και να πάρουν τα πρώτα σχόλια.

Τεχνολογικός Εκσυγχρονισμός και Ανοιχτή Επιστήμη στην Ελλάδα

Υποδομές και Κατευθύνσεις Ανοιχτής Πρόσβασης

Η μετάβαση στην ανοικτή επιστήμη δεν είναι απλά μια τεχνολογικό εκσυγχρονισμό, αλλά μια ριζική μετατόπιση κουλτούρας για την ελληνική ερευνητική κοινότητα. Η χώρα διαθέτει πλέον την Εθνική Πολιτική Ανοικτής Επιστήμης, η οποία δεσμεύει τους ερευνητές που χρηματοδοτούνται από το ΕΛΙΔΕΚ να υποβάλλουν τις δημοσιεύσεις και τα δεδομένα τους σε αδειοδοτημένα αποθετήρια. Το Αποθετήριο Ελληνικών Επιστημονικών Δημοσιεύσεων «Ήφαιστος» και τα ιδρυματιinά αποθετήρια των πανεπιστημίων συλλέγουν χιλιάδες τεκμήρια, ενώ η πλατφόρμα OpenAIRE εξασφαλίζει σύνδεση με ευρωπαϊκές υποδομές cloud.

Η εφαρμογή του Εθνικού Σχεδίου για την Ανοικτή Επιστήμη περιλαμβάνει την ανάπτυξη του Εθνικού Υπολογιστικού Νέφους για την Ανοικτή Επιστήμη, το οποίο προσφέρει εικονικούς χώρους εργασίας και σύγχρονες υπηρεσίες ανάλυσης μεγάλων δεδομένων. Τα ερευνητικά κέντρα που συμμετέχουν, όπως το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος και το Ινστιτούτο Πληροφοριακών Συστημάτων «Αθηνά», έχουν τη δυνατότητα να αναλύουν ευαίσθητα δεδομένα σε ασφαλές περιβάλλον, τηρώντας τον Γενικό Κανονισμό Προστασίας Δεδομένων. Αυτή η υποδομή δημιουργεί νέες προοπτικές για συνέργειες σε θέματα δημόσιας υγείας, ενέργειας και κλιματικής αλλαγής.

Διαχείριση και Οργάνωση Ερευνητικών Δεδομένων και Ικανότητες

Παρά τις υποδομές, η πρακτική της διαχείρισης ερευνητικών δεδομένων μένει ανομοιογενής μεταξύ των επιστημονικών πεδίων. Οι ανθρωπιστικές επιστήμες, για παράδειγμα, έχουν σημειώσει σημαντική πρόοδο με ψηφιακές βιβλιοθήκες και γεωχωρικά δεδομένα αρχαιολογικών χώρων, ενώ στις κοινωνικές επιστήμες η κουλτούρα ανοικτών δεδομένων είναι ακόμη ανεπαρκής. Η Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας διοργανώνει τακτινά προγράμματα κατάρτισης για τη σύνταξη Σχεδίων Διαχείρισης Δεδομένων (DMPs), τα οποία πλέον συνιστούν υποχρεωτικό παραδοτέο σε πολλές ευρωπαϊκές προκηρύξεις. Οι ερευνητές που διαθέτουν χρόνο στην εκμάθηση αυτών των εργαλείων αυξάνουν την αναπαραγωγιμότητα και την απήχηση της δουλειάς τους.

Η Τρέχουσα Κατάσταση της Ερευνητικής Δραστηριότητας στην Ελλάδα

Η Ελλάδα κατατάσσεται σταθερά μεταξύ στις χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης με σημαντικό αριθμό επιστημονικών δημοσιεύσεων ανά κάτοικο. Το γεγονός αυτό αποδεικνύει την δυνατή ερευνητική παράδοση των πανεπιστημίων και των δημόσιων ερευνητικών κέντρων. Με βάση τα στοιχεία του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης, η παραγωγή ελληνικών άρθρων σε επιστημονικά περιοδικά έχει ανέβει κατά περίπου είκοσι τοις εκατό μέσα στην τελευταία δεκαετία, με βάση στις επιστήμες υγείας, τη μηχανική και την πληροφορική. Ταυτόχρονα, η συμμετοχή σε διεθνείς συνεγασίες, όπως τα προγράμματα CERN και ESA, αυξάνει την απήχηση της ελληνικής έρευνας.

Ωστόσο, η χρηματοδότηση εξακολουθεί να είναι ένα απ’ τα μεγαλύτερα εμπόδια. Οι εθνικές δαπάνες για έρευνα και ανάπτυξη ως ποσοστό του ΑΕΠ εξακολουθούν να κινούνται κάτω απ’ τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, αν και σημειώνουν ανοδική τάση χάρη σε στοχευμένες παρεμβάσεις του κράτους και πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης. Σε αυτό το πεδίο, τα ανταγωνιστικά προγράμματα του Ελληνικού Ιδρύματος Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ) και οι δράσεις του ΕΣΠΑ διαδραματίζουν καθοριστικό ρόλο στη βιωσιμότητα ερευνητικών ομάδων. Η στροφή προς τη βασική έρευνα και η καλλιέργεια νέων ερευνητών συνιστούν προτεραιότητα για να περιοριστεί το επιστημονικό brain drain.

Σε θεσμικό επίπεδο, η ίδρυση της Εθνικής Αρχής Ανώτατης Εκπαίδευσης και η ενίσχυση των Γραφείων Μεταφοράς Τεχνολογίας στα πανεπιστήμια διευκολύνουν τη σύνδεση της έρευνας με την αγορά. Παράλληλα, η λειτουργία του Elevate Greece ως επίσημης πλατφόρμας για νεοφυείς επιχειρήσεις βασισμένες στην έρευνα διαμορφώνει ένα οικοσύστημα όπου η επιστημονική γνώση μπορεί να μετουσιωθεί σε βιώσιμα προϊόντα και υπηρεσίες. Το συνολικό τοπίο αποκαλύπτει ότι η Ελλάδα έχει το ανθρώπινο κεφάλαιο και τις υποδομές, όμως απαιτείται σταθερή πολιτική βούληση για να προχωρήσει παραπέρα η ανάπτυξη.

Η Σημασία των Ερευνητικών Κέντρων και Πανεπιστημίων στο Ελληνικό Οικοσύστημα

Τα ελληνικά πανεπιστήμια και τα δημόσια ερευνητικά κέντρα αποτελούν τον βασικό άξονα της παραγωγής νέας γνώσης. Ιδρύματα όπως το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης δεν είναι αποκλειστικά εκπαιδευτικοί οργανισμοί αλλά και ισχυροί ερευνητικοί πυλώνες με εκατοντάδες χρηματοδοτούμενα έργα, διεθνείς δημοσιεύσεις και δίκτυα συνεργασιών. Στην ίδια κατηγορία ανήκουν το ΕΜΠ με σημαντική δραστηριότητα στη μηχανική και την ενέργεια, και το Πανεπιστήμιο Κρήτης που πρωτοπορεί στη βιολογία και την ιατρική, συχνά σε στενή σύνδεση με το ΙΤΕ.

Πέρα από τα πανεπιστήμια, τα ερευνητικά κέντρα της Γενικής Γραμματείας Έρευνας και Καινοτομίας παρέχουν εξειδικευμένη τεχνογνωσία. Το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος διαθέτει πρωτοπόρες εγκαταστάσεις στη νανοτεχνολογία και την πυρηνική φυσική, ενώ το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών παρακολουθεί σεισμούς, κλίμα και διαστημικό καιρό με δίκτυα αισθητήρων σε όλη τη χώρα. Το Ελληνικό Κέντρο Θαλάσσιων Ερευνών (ΕΛΚΕΘΕ) βοηθά σε ζητήματα αλιείας και προστασίας θαλάσσιου περιβάλλοντος, δημιουργώντας παράλληλα καινοτόμες πλατφόρμες παρατήρησης. Αυτά τα κέντρα ενεργούν ως γέφυρες ανάμεσα στη βασική έρευνα και την εφαρμογή, βοηθώντας την ελληνική βιομηχανία και δημόσια πολιτική.

Για τη νέα γενιά ερευνητών, η συνεργασία με τέτοιους φορείς συχνά προσφέρει δυνατότητα σε μοναδικό εξοπλισμό και διεπιστημονικές ομάδες. Προγράμματα όπως το «Υποτροφίες Εξειδίκευσης σε Ερευνητινά Κέντρα» που διαχειρίζεται το Ίδρυμα Μποδοσάκη δίνουν τη δυνατότητα σε μεταπτυχιακούς φοιτητές να εργαστούν πάνω σε πραγματικά προβλήματα υπό την επίβλεψη καταξιωμένων επιστημόνων. Η επιλογή ενός φορέα για διδακτορική έρευνα πρέπει να βασίζεται όχι μόνο στη φήμη αλλά και στην υλικοτεχνική υποδομή, την ενεργή συμμετοχή σε ευρωπαϊκά έργα και την ύπαρξη δομών υποστήριξης, όπως γραφεία διασύνδεσης και μονάδες καινοτομίας.

Συνηθισμένες Ερωτήσεις

Ποιοι είναι οι βασικοί πηγές χρηματοδότησης της έρευνας στην Ελλάδα;

Οι κύριες φορείς είναι το Ελληνικό Ίδρυμα Έρευνας και Καινοτομίας (ΕΛΙΔΕΚ) για βασική έρευνα και υποτροφίες, τα επιχειρησιακά προγράμματα του ΕΣΠΑ που επιβλέπει η Γενική Γραμματεία Έρευνας και Καινοτομίας, καθώς και το ευρωπαϊκό προγραμμα Horizon Europe. Παράλληλα, ιδιωτικά κεφάλαια όπως το Uni.Fund και εταιρικές χορηγίες συμπληρώνουν το τοπίο το χρηματοδοτικό σκηνικό, ιδιαίτερα για ώριμες ερευνητικές ιδέες με εμπορική προοπτική.

Πώς γίνεται να εγγραφώ στην πλατφόρμα Elevate Greece;

Η εγγραφή ολοκληρώνεται μέσω της επίσημης ιστοσελίδας elevate.gov.gr. Είναι απαραίτητο να είναι κανείς νεοφυής επιχείρηση με έδρα την Ελλάδα που προέρχεται από ερευνητικό φορέα από ερευνητικό φορέα ή συνδέεται με πανεπιστήμιο. Οι υποψήφιοι υποβάλλουν τα απαραίτητα νομικά έγγραφα, μια σύντομη περίληψη της καινοτομίας και στοιχεία για την ομάδα. Μετά από αξιολόγηση, η πιστοποίηση παρέχει πρόσβαση σε φοροαπαλλαγές, δικτύωση και πρόσθετη χρηματοδότηση.

Ποιο είναι το Σχέδιο Διαχείρισης Δεδομένων και πότε είναι υποχρεωτικό;

Το Πρόγραμμα Διαχείρισης Δεδομένων (Data Management Plan) είναι ένα αρχείο που περιγράφει πώς τα ερευνητικά δεδομένα θα συλλεχθούν, οργανωθούν, φυλαχτούν και κοινοποιηθούν κατά τη διάρκεια και μετά το πέρας ενός έργου. Είναι απαραίτητο για όλα τα έργα που χρηματοδοτούνται από το Horizon Europe και για πολλά εθνικά προγράμματα του ΕΛΙΔΕΚ. Η σύνταξή του προϋποθέτει τη χρήση εξειδικευμένων προτύπων και λογισμικού, και συχνά υποστηρίζεται από τις βιβλιοθήκες των πανεπιστημίων.

Ποιες ελληνικά ιδρύματα ξεχωρίζουν στη διεθνή κατάταξη για την έρευνα;

Το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών, το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης, το ΕΜΠ και το Πανεπιστήμιο Κρήτης εμφανίζονται συχνά στις κορυφαίες θέσεις των διεθνών κατατάξεων για τον αριθμό δημοσιεύσεων και την επιστημονική απήχηση. Ερευνητικά κέντρα όπως το ΙΤΕ, το ΕΚΕΦΕ Δημόκριτος και το ΕΛΚΕΘΕ έχουν εξίσου υψηλή αναγνώριση σε εξειδικευμένους τομείς όπως η φωτονική, η θαλάσσια βιολογία και η νανοτεχνολογία.

Με ποιον τρόπο μπορούν οι νέοι ερευνητές να βρουν διδακτορικές υποτροφίες στην Ελλάδα;

Οι περισσότερες από τις υποτροφίες προκηρύσσονται από το ΕΛΙΔΕΚ μέσω του προγράμματος «Υποτροφίες ΕΛΙΔΕΚ για Υποψήφιους Διδάκτορες» και από τις κοσμητείες των πανεπιστημίων. Οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να παρακολουθούν τις σελίδες των τμημάτων και του ΕΛΙΔΕΚ, να κατέχουν ένα αξιόλογο ερευνητικό βιογραφικό και να έχουν ανακαλύψει την ερευνητική ομάδα υποδοχής. Εναλλακτινά, έχουν τη δυνατότητα να συμμετάσχουν σε έργα Horizon Europe που επιλέγουν υποψήφιους διδάκτορες μέσω των δράσεων Marie Skłodowska-Curie.

Ποιες θεωρούνται οι βασικές προαπαιτούμενα για να λάβω μέρος σε ένα προγραμμα του Horizon Europe;

Χρειάζεται η σύσταση κοινοπραξίας με τουλάχιστον τρεις ανεξάρτητους εταίρους από ποικίλες χώρες μέλη της Ένωσης ή συνδεδεμένες χώρες. Οι προτάσεις πρέπει να ανταποκρίνονται επακριβώς στις θεματικές περιοχές της ετήσιας προκήρυξης και να κατατίθενται μέσω της πλατφόρμας Funding & Tenders. Η ομάδα πρέπει να διαθέτει συμπληρωματική τεχνογνωσία τεχνογνωσία, ρεαλιστικό προϋπολογισμό προϋπολογισμό και στρατηγική αξιοποίησης των αποτελεσμάτων της έρευνας, ενώ η οργανωτική υποστήριξη από το γραφείο μεταφοράς τεχνολογίας πολλές φορές φαίνεται αποφασιστική.

Τι συνιστά το Εθνικό Δίκτυο Ιατρικής Ακριβείας και ποιο άτομο μπορεί να λάβει μέρος;

Πρόκειται για μια υποδομή που στοχεύει στη δημιουργία μιας βάσης γονιδιωματικών και κλινικών δεδομένων του ελληνικού πληθυσμού, ώστε να δημιουργηθούν προληπτικοί δείκτες και εξατομικευμένες θεραπείες. Η συμμετοχή καλύπτει κατά κύριο λόγο ερευνητικά νοσοκομεία, πανεπιστημιακές κλινικές και εξειδικευμένα ερευνητικά κέντρα που συλλέγουν δεδομένα μετά από συγκατάθεση ασθενών. Οι φορείς που επιθυμούν να ενταχθούν πρέπει να ικανοποιούν τα πρωτόκολλα ποιότητας και βιοηθικής της συντονιστικής επιτροπής.